خشکسالی و قربانی شدن سرو ابرکوه در شماره جدید هفته نامه پرگار

چهار هزار و پانصد ساله»، «مسن ترین موجود زنده ایران»، «دومین درخت کهنسال و ارگانیسم زنده جهان»، «دومین اثر طبیعی ایران ثبت شده در فهرست میراث ملی» تنها چند عنوان مهم از سرو کهنسال ابرکوه که می تواند به عنوان یک اثر طبیعی، ایران، یزد و شهرستان ابرکوه و فرهنگ ایران زمین را به جهان معرفی کند اما متاسفانه به درستی به جهان و حتی ایرانیان معرفی نشده است.
زارش‌های مردمی خبر از دخل و تصرف و تخریب قنات تاریخی «نبادان» که یکی از کهن‌ترین قنات‌های ایران و آبشخور اصلی درخت سرو ابرکوه است، می‌دهند.
در سه ماه اخیر اداره آب منطقه ابرکوه به دلایلی به جای لایروبی و حفر پیشکار این قنات باستانی، مجوز حفر چاه برای این قنات صادر کرده و این قنات زنده در طول چند روز به مرز نابودی رسیده است. در این راستا، سیدمصطفی فاطمی (مدیرکل میراث و گردشگری یزد) در نامه‌ای خطاب به رییس اداره منابع آب شهرستان ابرکوه به این نکته اشاره داشت که باتوجه به گزارش‌های واصله درخصوص حفر یک حلقه چاه در نزدیکی قنات تاریخی نبادان شهرستان ابرکوه با مجوز اداره منابع آب آن شهرستان و بدون هماهنگی و استعلام از اداره کل میراث فرهنگی استان و شهرستان به اطلاع می‌رساند، قنات تاریخی نبادان ازجمله قنات‌های تاریخی و باستانی کهن شهر تاریخی ابرکوه است که در مسیر تاریخی خود از چندین آسیاب و سرداب و باغ و خانه تاریخی و ثبتی عبور کرده و آبشخور اصلی کهن‌ترین درخت تاریخی ایران(سرو ابرکوه) است و هرگونه تغییر و دخل و تصرف در عرصه و محدوه این قنات تاریخی بدون مجوز این اداره کل ممنوع است. لذا ضروری است هرچه سریع‌تر نسبت به جلوگیری از هرگونه تغییر در ساختار این قنات و آثار تاریخی وابسته به آن اقدام شود.
مسئولان نیز در پاسخ به درخواست میراث فرهنگی یزد عنوان کرده‌اند: مجوز حفر چاه به عنوان چاه به جای قنات نبادان براساس آراء مراجع قضایی بدوی، تجدیدنظر و همچنین کمیسیون رسیدگی به امور آب‌های زیرزمینی، توسط کمیسیون صدور پروانه‌های شرکت آب منطقه‌ای استان یزد صادر شده است.
البته براساس تواقفات، طی سال‌های گذشته لایروبی قناب انجام شد که به‌رغم اجرای آن با توجه به شرایط سفره‌ آب‌های زیرزمینی و افت شدید تراز آب، کارشناسان قنات و دادگستری بر عدم امکان احیا قنات را تایید کردند.
در این نامه تاکید شده که ساختمان و سازه قنات به صورت تاریخی حفظ شده و براساس ضوابط و قوانین توزیع عادلانه آب، نیازی به استعلام از میراث فرهنگی نیست. همچنین از راهرو آن جهت انتقلا آب چاه به جای قنات به اراضی کشاورزی ان استفاده می‌شود که برای حفظ میراث سرو کهن ابرکوه و اراضی قنات نبادان نیز حائز اهمیت است. چنانکه چاه به جای قنات حفر نشود، آبی برای اراضی قدیم نبادان نخواهد ماند و سرو کهن ابرکوه نیز خشک و از بین می‌رود.
با این حال در این نامه تاکید شده است که به منظور جلوگیری از خشک شدن سرو ابرکوه لازم است اداره کل میراث فرهنگی یزد از توسعه ساخت و سازها و همچنین تغییر کاربری باغ‌های اطراف سرو از کشاورزی به مسکونی و تجاری که عامل اصلی خشک شدن سرو کهنسال است، ممانعت کند زیرا زیشه سرو در محدوده وسیعی گسترده شده و آبیاری اراضی کشاورزی اطراف سرو و آب برگشتی این اراضی عامل پایداری و زنده بودن سرو ابرکوه است.
رییس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری معتقد است: باتوجه به قدمت سرو ابرکوه علاوه بر مزایایی که برای کشور دارد، زمینه رونق هرچه بیشتر صنعت گردشگری در شهرستان ابرکوه را فراهم می‌شود.
همچنین معاون محیط طبیعی، اداره کل حفاظت محیط زیست یزد در این خصوص گفته بود: برای بهسازی و فضاسازی اطراف این درخت بیش از ۶ میلیارد ریال از محل بودجه‌های دولتی هزینه شده است. سرو ابرکوه به عنوان یک اثر طبیعی، شهرت جهانی دارد و برای گردشگران خارجی و داخلی جالب توجه است. درخت یاد شده به عنوان تنها اثر طبیعی استان در فهرست آثار طبیعی ملی ثبت است و شرایط و مدارک کافی برای ثبت جهانی این اثر وجود دارد و موضوع در حال پیگیری است.

مطالب زیر را حتما مطالعه کنید
نظرات و دیدگاه ها
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با مطلب باشد منتشر نخواهد شد